Psychomotorische Kindertherapie

PMT

Psychomotorische Kindertherapie (PMT) is een therapievorm die het kind helpt om zich beter te voelen en te ontwikkelen door middel van spel, beweging, creatieve middelen, muziek en lichaamsgerichte oefeningen. PMT is laagdrempelig en toegankelijk: kinderen hoeven niets uit te leggen wat ze moeilijk vinden om in woorden te zeggen, maar mogen ervaren, proberen en oefenen binnen een veilige omgeving. Voor ouders is de aanpak overzichtelijk, duidelijk en gericht op samenwerking.

Waar wordt in PMT aan gewerkt?
De hulpvraag wordt bepaald door ouders, groepsleiding en een observatie van de PMT-therapeut.

Afhankelijk van de hulpvraag kan in de therapie gewerkt worden aan:

  • Emotieregulatie: Het leren herkennen dat ze gespannen zijn en deze spanning kunnen verlagen
  • Zelfvertrouwen en weerbaarheid: Je sterker kunnen voelen in hun lijf, in taal kunnen aangeven wat je nodig hebt en grenzen leren herkennen en aangeven.
  • Sociale vaardigheden: omgaan met anderen, samenwerken, samenspelen, contact maken en conflicten oplossen.
  • Lichaamsbewustzijn en spanning: herkennen van spanning in het lichaam en technieken leren om te ontspannen.
  • Motorische en sensorische ontwikkeling: verbeteren van coördinatie, balans of het omgaan met prikkels.

Tijdens een intakegesprek worden deze doelen samen met ouders (en indien mogelijk het kind) besproken, zodat iedereen weet wat de therapie inhoudt en waar naartoe wordt gewerkt. Ook kan er in de sessie samengewerkt worden met ouders en het kind.

Hoe ziet de therapie er inhoudelijk uit?
De therapeut werkt met speelse, lichaamsgerichte activiteiten die aansluiten bij de leeftijd en belevingswereld van het kind. Denk aan bewegen, spelopdrachten, fantasiespel, sport- en spelvormen, creatieve werkvormen en ontspanningsoefeningen. Door deze aanpak kan het kind op een natuurlijke en veilige manier oefenen met nieuw gedrag, emoties verwerken en succeservaringen opdoen. De basishouding van de therapeut is volgend in wat het kind wil doen maar sturend als het op veiligheid en structuur gaat.

Regelmatige oudergesprekken en terugkoppelmomenten zijn een vast onderdeel van PMT. Ouders krijgen inzicht in de voortgang, uitleg over wat het kind aan het leren is en handvatten om thuis aan te sluiten bij het proces. Zo wordt de therapie niet alleen in de sessies zichtbaar, maar krijgt het kind ook in de dagelijkse omgeving steun en structuur.

PMT is passend wanneer een kind:

  1. Moeite heeft met het reguleren van emoties
  • Snel boos of overprikkeld raakt
  • Bang, gespannen of onzeker is
  • Gevoelens moeilijk kan uiten of herkennen
  1. Problemen ervaart in gedrag of weerbaarheid
  • Snel impulsief reageert
  • Grenzen lastig aangeeft
  • Stil, teruggetrokken of faalangstig is
  • Moeite heeft met zelfvertrouwen
  1. Uitdagingen heeft in sociale interactie
  • Moeilijk kan samenwerken
  • Last heeft van conflicten met leeftijdsgenoten
  • Sociale signalen niet goed oppikt
  1. Lichamelijke spanning of sensorische problemen ervaart
  • Spanning vasthoudt in het lichaam
  • Slaapproblemen, buikpijn of hoofdpijn heeft zonder medische oorzaak
  • Over- of ondergevoelig is voor prikkels
  1. Ondersteuning nodig heeft in motorische ontwikkeling
  • Moeite heeft met balans, coördinatie of lichaamsbewustzijn
  • Onzeker wordt door motorische achterstanden

Indicatie op basis van observatie en hulpvraag

PMT wordt ingezet wanneer:

  • De hulpvraag van ouders, school of hulpverlening verwijst naar gedrag dat zichtbaar wordt in bewegen, spel of lichaamstaal.
  • Een kind niet goed reageert op verbale of cognitieve vormen van begeleiding; er is behoefte aan een ervaringsgerichte aanpak.
  • Observatie laat zien dat er een kloof is tussen wat een kind wil, voelt en kan, en dat oefenen in actie (bewegen/spel) helpt om dit te overbruggen.
  • Er sprake is van spanningsproblemen, zelfbeeldproblematiek of emotieregulatieproblemen die via het lichaam goed benaderd kunnen worden.

Leeftijd en doelgroep

PMT wordt meestal ingezet voor kinderen van 4 t/m 18 jaar, maar is vooral effectief bij:

  • Basisschoolleeftijd (4–12 jaar)
  • Jongeren die moeite hebben met praten over gevoelens
  • Kinderen met neurodiversiteit (zoals ADHD, ASS) waarbij beweging en structuur steunend zijn

Wanneer niet indiceren?

PMT is minder geschikt wanneer:

  • De hulpvraag vooral cognitief, didactisch of taalgericht is
  • Er een acute psychiatrische crisis is
  • Het kind onvoldoende veiligheid kan ervaren in het lijf (bijvoorbeeld bij ernstige trauma’s — dan is eerst stabilisatie nodig)